తత్త్వ శాస్త్ర

ధనహీనో న హీనశ్చ ధనికః స సునిశ్చయః ।విద్యారత్నేన హీనో యః స హీనః సర్వవస్తుషు ॥ 01 ॥ దృష్టిపూతం న్యసేత్పాదం వస్త్రపూతం పిబేజ్జలమ్ ।శాస్త్రపూతం వదేద్వాక్యః మనఃపూతం సమాచరేత్ ॥ 02...

ముక్తిమిచ్ఛసి చేత్తాత విషయాన్విషవత్త్యజ ।క్షమార్జవదయాశౌచం సత్యం పీయూషవత్పిబ ॥ 01 ॥ పరస్పరస్య మర్మాణి యే భాషంతే నరాధమాః ।త ఏవ విలయం యాంతి వల్మీకోదరసర్పవత్ ॥ 02 ॥ గంధః సువర్ణే ఫలమిక్షుదండేనాకరి...

అధమా ధనమిచ్ఛంతి ధనమానౌ చ మధ్యమాః ।ఉత్తమా మానమిచ్ఛంతి మానో హి మహతాం ధనం ॥ 01 ॥ ఇక్షురాపః పయో మూలం తాంబూలం ఫలమౌషధమ్ ।భక్షయిత్వాపి కర్తవ్యాః స్నానదానాదికాః క్రియాః ॥ 02...

అర్థనాశం మనస్తాపం గృహే దుశ్చరితాని చ ।వంచనం చాపమానం చ మతిమాన్న ప్రకాశయేత్ ॥ 01 ॥ ధనధాన్యప్రయోగేషు విద్యాసంగ్రహణే తథా ।ఆహారే వ్యవహారే చ త్యక్తలజ్జః సుఖీ భవేత్ ॥ 02 ॥...

శ్రుత్వా ధర్మం విజానాతి శ్రుత్వా త్యజతి దుర్మతిమ్ ।శ్రుత్వా జ్ఞానమవాప్నోతి శ్రుత్వా మోక్షమవాప్నుయాత్ ॥ 01 ॥ పక్షిణః కాకశ్చండాలః పశూనాం చైవ కుక్కురః ।మునీనాం పాపశ్చండాలః సర్వచాండాలనిందకః ॥ 02 ॥ భస్మనా...

గురురగ్నిర్ద్విజాతీనాం వర్ణానాం బ్రాహ్మణో గురుః ।పతిరేవ గురుః స్త్రీణాం సర్వస్యాభ్యాగతో గురుః ॥ 01 ॥ యథా చతుర్భిః కనకం పరీక్ష్యతేనిఘర్షణచ్ఛేదనతాపతాడనైః ।తథా చతుర్భిః పురుషః పరీక్ష్యతేత్యాగేన శీలేన గుణేన కర్మణా ॥ 02...

ఆయుః కర్మ చ విత్తం చ విద్యా నిధనమేవ చ ।పంచైతాని హి సృజ్యంతే గర్భస్థస్యైవ దేహినః ॥ 01 ॥ సాధుభ్యస్తే నివర్తంతే పుత్రమిత్రాణి బాంధవాః ।యే చ తైః సహ గంతారస్తద్ధర్మాత్సుకృతం...

కస్య దోషః కులే నాస్తి వ్యాధినా కో న పీడితః ।వ్యసనం కేన న ప్రాప్తం కస్య సౌఖ్యం నిరంతరం ॥ 01 ॥ ఆచారః కులమాఖ్యాతి దేశమాఖ్యాతి భాషణమ్ ।సంభ్రమః స్నేహమాఖ్యాతి వపురాఖ్యాతి...

అనృతం సాహసం మాయా మూర్ఖత్వమతిలోభితా ।అశౌచత్వం నిర్దయత్వం స్త్రీణాం దోషాః స్వభావజాః ॥ 01 ॥ భోజ్యం భోజనశక్తిశ్చ రతిశక్తిర్వరాంగనా ।విభవో దానశక్తిశ్చ నాల్పస్య తపసః ఫలం ॥ 02 ॥ యస్య పుత్రో...

ప్రణమ్య శిరసా విష్ణుం త్రైలోక్యాధిపతిం ప్రభుమ్ ।నానాశాస్త్రోద్ధృతం వక్ష్యే రాజనీతిసముచ్చయం ॥ 01 ॥ అధీత్యేదం యథాశాస్త్రం నరో జానాతి సత్తమః ।ధర్మోపదేశవిఖ్యాతం కార్యాకార్యం శుభాశుభం ॥ 02 ॥ తదహం సంప్రవక్ష్యామి లోకానాం...