तत्त्व शास्त्र

जनक उवाच ॥ मय्यनंतमहांभोधौ विश्वपोत इतस्ततः ।भ्रमति स्वांतवातेन न ममास्त्यसहिष्णुता ॥ 7-1॥ मय्यनंतमहांभोधौ जगद्वीचिः स्वभावतः ।उदेतु वास्तमायातु न मे वृद्धिर्न च क्षतिः ॥ 7-2॥ मय्यनंतमहांभोधौ...

जनक उवाच ॥ आकाशवदनंतोऽहं घटवत् प्राकृतं जगत् ।इति ज्ञानं तथैतस्य न त्यागो न ग्रहो लयः ॥ 6-1॥ महोदधिरिवाहं स प्रपंचो वीचिसन्निभः ।इति ज्ञानं तथैतस्य न...

अष्टावक्र उवाच ॥ न ते संगोऽस्ति केनापि किं शुद्धस्त्यक्तुमिच्छसि ।संघातविलयं कुर्वन्नेवमेव लयं व्रज ॥ 5-1॥ उदेति भवतो विश्वं वारिधेरिव बुद्बुदः ।इति ज्ञात्वैकमात्मानमेवमेव लयं व्रज ॥...

जनक उवाच ॥ हंतात्मज्ञानस्य धीरस्य खेलतो भोगलीलया ।न हि संसारवाहीकैर्मूढैः सह समानता ॥ 4-1॥ यत् पदं प्रेप्सवो दीनाः शक्राद्याः सर्वदेवताः ।अहो तत्र स्थितो योगी न...

अष्टावक्र उवाच ॥ अविनाशिनमात्मानमेकं विज्ञाय तत्त्वतः ।तवात्मज्ञानस्य धीरस्य कथमर्थार्जने रतिः ॥ 3-1॥ आत्माज्ञानादहो प्रीतिर्विषयभ्रमगोचरे ।शुक्तेरज्ञानतो लोभो यथा रजतविभ्रमे ॥ 3-2॥ विश्वं स्फुरति यत्रेदं तरंगा इव...

जनक उवाच ॥ अहो निरंजनः शांतो बोधोऽहं प्रकृतेः परः ।एतावंतमहं कालं मोहेनैव विडंबितः ॥ 2-1॥ यथा प्रकाशयाम्येको देहमेनं तथा जगत् ।अतो मम जगत्सर्वमथवा न च...

॥ श्री ॥ अथ श्रीमदष्टावक्रगीता प्रारभ्यते ॥ जनक उवाच ॥ कथं ज्ञानमवाप्नोति कथं मुक्तिर्भविष्यति ।वैराग्यं च कथं प्राप्तमेतद् ब्रूहि मम प्रभो ॥ 1-1॥ अष्टावक्र उवाच...

॥ इति श्रीमाहाभारते उद्योगपर्वणि प्रजागरपर्वणि विदुरवाक्ये चत्वारिंशोऽध्यायः ॥ विदुर उवाच । योऽभ्यर्थितः सद्भिरसज्जमानःकरोत्यर्थं शक्तिमहापयित्वा ।क्षिप्रं यशस्तं समुपैति संतमलंप्रसन्ना हि सुखाय संतः ॥ 1॥ महांतमप्यर्थमधर्मयुक्तंयः संत्यजत्यनुपाक्रुष्ट...

॥ इति श्रीमहाभारते उद्योगपर्वणि प्रजागरपर्वणिविदुरवाक्ये एकोनचत्वारिंशोऽध्यायः ॥ धृतराष्ट्र उवाच । अनीश्वरोऽयं पुरुषो भवाभवेसूत्रप्रोता दारुमयीव योषा ।धात्रा हि दिष्टस्य वशे किलायंतस्माद्वद त्वं श्रवणे घृतोऽहम् ॥ 1॥...

॥ इति श्रीमहाभारते उद्योगपर्वणि प्रजागरपर्वणिविदुरवाक्ये अष्टत्रिंशोऽध्यायः ॥ विदुर उवाच । ऊर्ध्वं प्राणा ह्युत्क्रामंति यूनः स्थविर आयति ।प्रत्युत्थानाभिवादाभ्यां पुनस्तान्पतिपद्यते ॥ 1॥ पीठं दत्त्वा साधवेऽभ्यागतायआनीयापः परिनिर्णिज्य पादौ...